Knie prothese (nieuwe knie)

Heb je een nieuwe knie gekregen of staat er binnenkort een knieprotheseoperatie gepland? Na de operatie heeft je knie tijd nodig om te herstellen. Het terugkrijgen van je beweeglijkheid, spierkracht en vertrouwen in je knie is een belangrijk onderdeel van de revalidatie.

Op deze pagina lees je wat een knieprothese is, hoe het herstel verloopt en wat je kunt verwachten tijdens de revalidatie na een nieuwe knie.

Wat is een knieprothese?

Een knieprothese, ook wel een kunstknie genoemd, is een kunstgewricht dat tijdens een operatie wordt geplaatst om beschadigde gewrichtsoppervlakken van de knie te vervangen.

De meest voorkomende reden voor het plaatsen van een knieprothese is ernstige knieartrose. Hierbij is het kraakbeen in de knie aangetast, waardoor klachten kunnen ontstaan zoals pijn, stijfheid en moeite met bewegen.

Er bestaan verschillende soorten knieprotheses. Bij een totale knieprothese worden de gewrichtsoppervlakken van zowel het bovenbeen als het scheenbeen vervangen. Bij een halve knieprothese wordt alleen het aangedane gedeelte van het kniegewricht vervangen.

Het doel van de operatie is om de pijn te verminderen en het functioneren van de knie te verbeteren, zodat dagelijkse activiteiten zoals lopen, traplopen en fietsen weer gemakkelijker worden.

Welke klachten kun je ervaren na een knieprothese?

Na de operatie is het normaal dat je knie nog niet direct goed functioneert. Je lichaam heeft tijd nodig om te herstellen van de ingreep.

Veelvoorkomende klachten zijn:

• Pijn en zwelling rondom de knie.

• Stijfheid en moeite met het volledig buigen of strekken van de knie.

• Verminderde spierkracht in het bovenbeen.

• Moeite met lopen, traplopen en opstaan vanuit een stoel.

• Een vermoeid of zwaar gevoel in het geopereerde been.

• Een strak gevoel rondom de knie.

• Een doof of veranderd gevoel van de huid rondom het litteken.

De klachten nemen doorgaans geleidelijk af. De knie kan tijdens het herstel nog regelmatig dik, warm of stijf aanvoelen, vooral na een periode van meer belasting.

Hoe lang deze klachten aanwezig blijven, verschilt per persoon.

Hoe verloopt de revalidatie na een knieprothese?

De revalidatie begint meestal al kort na de operatie. In het ziekenhuis wordt gestart met bewegen en lopen, vaak met behulp van krukken of een ander loophulpmiddel.

Tijdens de eerste fase van het herstel ligt de nadruk op het verminderen van pijn en zwelling, het verbeteren van de beweeglijkheid en het opnieuw leren gebruiken van het geopereerde been.

Het volledig kunnen strekken van de knie en het geleidelijk verbeteren van de buiging zijn belangrijke aandachtspunten. Daarnaast wordt gewerkt aan het activeren en versterken van de bovenbeenspieren.

Naarmate het herstel vordert, wordt de belasting verder opgebouwd. Daarbij wordt gewerkt aan spierkracht, balans, lopen, traplopen en andere dagelijkse activiteiten.

Ook kunnen activiteiten zoals fietsen, langere wandelingen en gerichte krachttraining geleidelijk worden uitgebreid.

Het uiteindelijke doel is dat je de knie weer zo goed mogelijk kunt gebruiken tijdens dagelijkse activiteiten, werk en eventuele sportieve bezigheden.

Hoe lang duurt het herstel na een knieprothese?

Het herstel na een knieprothese verschilt per persoon. Hoe snel je herstelt, hangt onder andere af van je lichamelijke conditie vóór de operatie, de beweeglijkheid en spierkracht van je knie en het verloop van de revalidatie.

Tijdens de eerste periode ligt de nadruk op het verminderen van pijn en zwelling, het herstellen van de beweeglijkheid en het verbeteren van het looppatroon.

Naarmate het herstel vordert, wordt de belasting geleidelijk opgebouwd. Daarbij wordt gewerkt aan spierkracht, balans en dagelijkse activiteiten zoals wandelen, traplopen en fietsen.

Sommige mensen merken al snel een duidelijke verbetering, terwijl anderen meer tijd nodig hebben om hun dagelijkse activiteiten weer goed uit te kunnen voeren.

Ook wanneer je dagelijkse activiteiten weer grotendeels kunt uitvoeren, kan de knie nog verder herstellen. Restklachten zoals stijfheid, zwelling of een veranderd gevoel rondom de knie kunnen geleidelijk afnemen.

Het belangrijkste is dat de revalidatie wordt afgestemd op jouw persoonlijke herstel en de belastbaarheid van je knie.

Wat kun je zelf doen tijdens het herstel?

Regelmatig bewegen en oefenen zijn belangrijke onderdelen van het herstel na een knieprothese.

Probeer de knie gedurende de dag regelmatig te buigen en te strekken, binnen de mogelijkheden en volgens de instructies die je na de operatie hebt gekregen.

Wissel bewegen en oefenen af met voldoende rustmomenten. De knie kan reageren op een toename van de belasting, bijvoorbeeld door meer pijn, stijfheid of zwelling.

Een tijdelijke toename van pijn of zwelling na het oefenen hoeft niet direct te betekenen dat er iets mis is. Wanneer de klachten echter duidelijk blijven toenemen of onvoldoende herstellen, kan het nodig zijn om de belasting tijdelijk aan te passen.

Ook het geleidelijk verbeteren van de spierkracht is belangrijk. Sterke bovenbeenspieren helpen bij activiteiten zoals opstaan, lopen, traplopen en fietsen.

Volg bij het opbouwen van activiteiten altijd de instructies van je orthopedisch chirurg en fysiotherapeut.

Wanneer kun je weer fietsen, werken en sporten?

Wanneer je weer kunt fietsen, werken of sporten, hangt af van je herstel, de beweeglijkheid en kracht van je knie en de belasting die de activiteit vraagt.

Fietsen op een hometrainer wordt vaak al vroeg tijdens de revalidatie gebruikt om de beweeglijkheid te verbeteren. Zodra je knie voldoende kan buigen en je veilig kunt op- en afstappen, kan ook het buiten fietsen geleidelijk worden hervat.

De terugkeer naar werk is afhankelijk van de lichamelijke belasting. Bij zittend werk is een eerdere werkhervatting vaak mogelijk dan bij werk waarbij je veel moet lopen, tillen, hurken of knielen.

Ook sporten is na een knieprothese vaak weer mogelijk. Activiteiten zoals wandelen, fietsen en zwemmen zijn voor veel mensen geschikte manieren om actief te blijven.

Sporten waarbij veel wordt gesprongen, gedraaid of waarbij lichamelijk contact plaatsvindt, vragen meer van de knieprothese en zijn niet voor iedereen geschikt.

Bespreek met je behandelend arts welke activiteiten in jouw situatie verantwoord zijn.

Wanneer moet je contact opnemen met een arts?

Na een knieprothese kunnen pijn, zwelling en een warm gevoel rondom de knie gedurende langere tijd aanwezig blijven.

Neem echter dezelfde dag contact op met het ziekenhuis of je huisarts wanneer je koorts krijgt, de knie plotseling duidelijk roder of dikker wordt, de pijn sterk toeneemt of er vocht uit de operatiewond blijft komen.

Ook bij een plotseling pijnlijk en gezwollen onderbeen is medische beoordeling belangrijk, omdat dit kan wijzen op trombose.

Bij plotselinge benauwdheid of pijn op de borst is direct medische hulp noodzakelijk.